De moderne mens is een paradoxaal wezen dat - hoe rationeel ook - bij de diepste levensbeslissingen liever op het gevoel dan op de rede terugvalt. Hij doorziet de natuur wetenschappelijk, maar laat zich even graag door haar overweldigen. Hij kan (bijna) alles, maar weet niet of hij ook alles mág. In deze collegeserie laat Ger Groot zien welke filosofische ideeën de mens gevormd hebben tot het wezen dat hij nu is. In veel muziekwerken resoneren filosofische gedachten mee die deze ontwikkeling illustreren. Soms geschreven door componisten die zelf filosofen waren, zoals Rousseau en Nietzsche. Door gebruikmaking van diverse muziekfragmenten ontvouwt zich een muzikaal gedachtepanorama waarin we de hedendaagse mens langzaam geboren zien worden.
Dit luisterboek maakt deel uit van de hoorcollegesreeks NRC Handelsblad Academy die wordt geproduceerd door het NRC in samenwerking met Home Academy Publishers. Onder de naam NRC Handelsblad Academie organiseert de krant speciaal voor abonnees evenementen met een educatief karakter. Een uitdagende selectie cursussen, lezingen, debatten, hoorcolleges en reizen op het gebied van cultuur, maatschappij en persoonlijke ontwikkeling vindt u regelmatig in de krant en op nrc.nl/academie.
Inhoud Deel 1: De dageraad van de moderne tijd
Hoofdstuk 1: Inleiding: waar komt de moderne mens vandaan?
Hoofdstuk 2: Het cogito
Hoofdstuk 3: Het machinale dier en de ontmaskering van de mens
Deel 2: Verlichting
Hoofdstuk 4: Lamettrie en de machine-mens
Hoofdstuk 5: Immanuel Kant: het Ik als illusie
Hoofdstuk 6: Rousseau en de tegencultuur
Deel 3: Romantiek
Hoofdstuk 7: Het abstracte subject
Hoofdstuk 8: Universaliteit en eigenheid
Hoofdstuk 9: Een veelvoud van culturen
Deel 4: De gesplitste rede
Hoofdstuk 10: Hegel en de geschiedenis
Hoofdstuk 11: Het sublieme
Hoofdstuk 12: Schiller, de speeldrift en het genie
Deel 5: Friedrich Nietzsche
Hoofdstuk 13: Zarathustra en de nieuwe mens
Hoofdstuk 14: Het dionysische
Hoofdstuk 15: De dood van God
Deel 6: Existentialisme
Hoofdstuk 16: Kierkegaard: de waarheid is in de subjectiviteit
Hoofdstuk 17: Authenticiteit en het absurde
Hoofdstuk 18: Sartre: de mens is een ‘niet’
Deel 7: De mens is geen God
Hoofdstuk 19: Sartres onbekommerde atheïsme
Hoofdstuk 20: Heideggers Dasein
Hoofdstuk 21: Luisteren en verstaan
Deel 8: Structuralisme en daarna
Hoofdstuk 22: Filosofie van de taal
Hoofdstuk 23: Foucault en de crisis van de menswetenschap
Hoofdstuk 24: Paul Ricoeur: het subject spreekt zich uit
Over de auteur
Drs. Ger Groot (1954) doceert wijsgerige antropologie en cultuurfilosofie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Van 1990 tot 1993 was hij redacteur van het levensbeschouwelijk katern Letter en geest van het dagblad Trouw. Daarnaast publiceert hij veelvuldig beschouwingen, boekbesprekingen en opiniestukken in dag- en weekbladen en culturele tijdschriften. Hij is de auteur van de interviewbundel Twee zielen en de bloemlezing De uitgelezen Sartre. Recente boeken zijn Vier ongemakkelijke filosofen: Nietzsche, Cioran, Bataille, Derrida (2003), <>Het krediet van het credo: godsdienst, ongeloof, katholicisme (2006) en De gelukkigste illusies: over kwaad en verlossing (2008).
De twintigste eeuw heeft een vrijwel onuitputtelijke rijkdom aan filosofische ideeën opgeleverd. Er leefden in deze eeuw meer filosofen dan in alle voorgaande eeuwen tezamen.
Herman Philipse behandelt de relatie tussen ethiek en evolutie vanuit diverse wetenschappelijke invalshoeken: historisch, biologisch, filosofisch, speltheoretisch en antropologisch.
Franse filosofen hebben gedurende de hele twintigste eeuw een groot stempel gedrukt op de Europese en Amerikaanse cultuur. College over onder meer Jean-Paul Sartre, Albert Camus, Raymond Aron en Michel Foucault.
In dit acht uur durende hoorcollege van Home Academy en NRC Handelsblad neemt Leo Samama de luisteraar mee door de geschiedenis van de westerse klassieke muziek.
De luisteraar wordt meegenomen op een spannende ontdekkingstocht door de geschiedenis van het denken over goed en kwaad, deugd en geluk, plicht, verantwoordelijkheid en keuze.
Bas Haring benadrukt in dit bijzondere college dat de evolutie plaatsvindt zonder voorbedachten rade. Een boeiend college over variatie, overerving en de druk om in leven te blijven.
Drs. Ger Groot (1954) doceert wijsgerige antropologie en cultuurfilosofie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Van 1990 tot 1993 was hij redacteur van het levensbeschouwelijk katern Letter en geest van het dagblad Trouw. Daarnaast publiceert hij veelvuldig beschouwingen, boekbesprekingen en opiniestukken in dag- en weekbladen en culturele tijdschriften. Hij is de auteur van de interviewbundel Twee zielen en de bloemlezing De uitgelezen Sartre. Recente boeken zijn Vier ongemakkelijke filosofen: Nietzsche, Cioran, Bataille, Derrida (2003), <>Het krediet van het credo: godsdienst, ongeloof, katholicisme (2006) en De gelukkigste illusies: over kwaad en verlossing (2008).
