Marita Mathijsen vertelt op inspirerende wijze over de veranderingen in de 19e eeuw en legt dwarsverbanden tussen schilderkunst en letterkunde, tussen boekproductie en onderwijs, tussen politiek en literatuur.
Literatuur in de 19e eeuw was geen vrijblijvend vermaak. Schrijvers wilden de maatschappij verbeteren door aandacht voor sociale problemen, maar ook door aansluiting te zoeken bij internationale kunstbewegingen. Literatuur als middelaar tussen ideaal en werkelijkheid. Rond 1880 keren nieuwe jonge schrijvers zich tegen deze generatie en literatuur wordt weer iets voor een kleine groep geestverwanten.
Marita Mathijsen vertelt op inspirerende wijze over de veranderingen in die tijd. Daarbij legt zij dwarsverbanden tussen schilderkunst en letterkunde, tussen boekproductie en onderwijs, tussen politiek en literatuur. Met aandacht voor o.a. Bilderdijk, Van Lennep, Beets, Bosboom-Toussaint, Multatuli, Kloos en Gorter.
Inhoud Deel 1: Vroege romantiek, 1800-1830
Hoofdstuk 1: De term Romantiek en de internationale context
Hoofdstuk 2: Vroege Hollandse romantiek
Hoofdstuk 3: Willem Bilderdijk en zijn invloed
Deel 2: Hoe functioneert de literatuur?
Hoofdstuk 4: Functieopvattingen van literatuur
Hoofdstuk 5: Nationalisme
Hoofdstuk 6: Historisme: het verleden in de literatuur
Deel 3: Jong Holland, 1830-1840
Hoofdstuk 7: De gouden jaren
Hoofdstuk 8: De Gids en het ontstaan van de literaire kritiek
Hoofdstuk 9: De Zwarte Tijd en de kritiek op de romantiek
Deel 4: Het realisme, 1840-1860
Hoofdstuk 10: Het vroege realisme en de Camera Obscura
Hoofdstuk 11: De grote veranderingen
Hoofdstuk 12: Humor en kritiek: Piet Paaltjens en De Schoolmeester
Deel 5: Literaire veranderingen in aantocht, 1860-1885
Hoofdstuk 13: Wegbereiders: J.J. Cremer, Multatuli, Conrad Busken Huet
Hoofdstuk 14: Naturalisme
Hoofdstuk 15: De aanloop naar de Tachtigers
Deel 6: De Nieuwe Gids, haar ondergang en nieuwe wendingen, 1885-1900
Hoofdstuk 16: De Nieuwe Gids en de toppen van Tachtig
Hoofdstuk 17: Willem Kloos en de ondergang van De Nieuwe Gids
Hoofdstuk 18: Het symbolisme en de gemeenschapskunst
Over de auteur
Prof. dr. Marita Mathijsen (1944) is hoogleraar moderne Nederlandse letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam met als specialisme de literatuur van de negentiende eeuw in Nederland. Haar boek met gefingeerde interviews met negentiende-eeuwse auteurs (De geest van de dichter) werd bekroond met de Multatuliprijs 1991. Voor haar werkzaamheden ontving zij de Prins Bernhard Fonds Prijs voor de Geesteswetenschappen.
In 2002 verscheen haar boek De gemaskerde eeuw over de mentaliteit van de negentiende eeuw. In 2004 kwam De Nederlandse literatuur in de Romantiek uit. Bij haar emeritaat aan de Universiteit van Amsterdam op 30 oktober 2009 gaf zij een openbaar college onder de titel De bevrijding van de albatros: een herbeschouwing van de Nederlandse Romantiek.
Ze is tevens columniste bij NRC Handelsblad.
Op zoek naar de verloren tijd is één van de belangrijkste romans uit de wereldliteratuur. Het college neemt de luisteraar mee door de hele romancyclus.
Meer dan 9,5 uur met radiofragmenten van de omroep tussen 1936 en 1947. Uniek historisch materiaal uit de archieven van het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid, met commentaar van bekende presentatoren.
De luisteraar wordt meegenomen op een spannende ontdekkingstocht door de geschiedenis van het denken over goed en kwaad, deugd en geluk, plicht, verantwoordelijkheid en keuze.
Dit hoorcollege behandelt de Tsarentijd in de 19e eeuw en toont hoe Rusland zich als Soviet-Unie ontwikkelt tot de tweede wereldmacht tijdens de Koude Oorlog, en hoe ze deze positie in de jaren 80 langzaam kwijtraakt.
Prof. dr. Cees Zwart vertelt hoe deugden en ondeugden beleefd werden in de klassieke Griekse tijd, in het middeleeuwse Europese Christendom en daarna in de Nieuwe Tijd.
De Koran, het heilige boek van de islam, als luisterboek. Deze editie is gebaseerd op de Engelse vertaling door islamgeleerde Maulana Muhammad Ali, inclusief zijn commentaar. Nederlandstalig.
Prof. dr. Marita Mathijsen (1944) is hoogleraar moderne Nederlandse letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam met als specialisme de literatuur van de negentiende eeuw in Nederland. Haar boek met gefingeerde interviews met negentiende-eeuwse auteurs (De geest van de dichter) werd bekroond met de Multatuliprijs 1991. Voor haar werkzaamheden ontving zij de Prins Bernhard Fonds Prijs voor de Geesteswetenschappen.
